Περί της ελευθερίας του Χριστιανού [Μ. Λούθηρος].

1. για να γνωρίσουμε σε βάθος τι ακριβώς είναι ένας χριστιανός και τι γίνεται με την ελευθερία που του έδωσε ο Χριστός…θα αναπτύξω αυτές τις δύο θέσεις :

- ένας χριστιανός είναι ένας ελεύθερος άνθρωπος που δεν υποτάσσεται σε κανένα

- ένας χριστιανός είναι ένας σκλάβος όλων  και τους υπηρετεί όλους

-----------------------------------------

Κανένα εξωτερικό πράγμα δεν μπορεί να τον κάνει ελεύθερο ούτε δίκαιο διότι η δικαιοσύνη και η ελευθερία δεν είναι ούτε σωματική ούτε εξωτερική…

Μ. Λούθηρος, Για την ελευθερία του χριστιανού, μετφ. δική μας από το M. Luther, De la liberté du chrétien, Points-Seuil, 1996

Η ΕΥΡΩΠΗ ΣΤΟΥΣ ΝΕΟΤΕΡΟΥΣ ΧΡΟΝΟΥΣ (15ος – 18ος αιώνας π.Χ.)

ΙΣΤΟΡΙΑ (Γ΄Γυμνασίου) - 1

Οι Ανακαλύψεις Προϋποθέσεις: - αποκοπή του δρόμου προς τις Ινδίες                        - ανάπτυξη της τεχνολογίας (αστρολάβος, πορτολάνοι, πυξίδα, καραβέλα)                        - φήμες για πλούσιες χώρες (Μάρκο Πόλο ) Συνέπειες= πλούτος, νέες δυνάμεις, αστική τάξη, επιστήμες, διάδοση χριστιανισμού.	Ταξίδια: - Βάσκο ντε Γκάμα (Καλικούτη Ινδιών) 1498 - Χριστόφορος Κολόμβος (κεντρική Αμερική) 1492 - Φερδινάνδος Μαγγελάνος (περίπλους της γης) 1519 – 1522 Συνθήκη Τορντεζίλας (1494) : Η Ισπανία και η Πορτογαλία μοιράζουν τον κόσμο
Αναγέννηση – Ανθρωπισμός Ο άνθρωπος γίνεται το επίκεντρο της παρατήρησης και του ενδιαφέροντος των επιστημόνων, των σοφών και των καλλιτεχνών. Επιστροφή στην κλασική αρχαιότητα.         «οικουμενικός άνθρωπος» (ή καθολικός) [homo universalis] Ανάπτυξη της τ υ π ο γ ρ α φ ί α ς (1450 Ι. Γουτεμβέργιος)	- Έρασμος (1467 – 1536) - Φρανσουά Ραμπελαί (1483 – 1553) -Τόμας Μορ (1478 – 1535) Μετακίνηση Ελλήνων λογίων από την Ανατολή στη Δύση (Γεώργιος Γεμιστός ή Πλήθων /Βησσαρίων / Μανουήλ Χρυσολοράς / Δημήτριος Χαλκοκονδύλης / Μάρκος Μουσούρος κ.α. [Γράμματα – Τέχνες – Επιστήμες : βλ. φυλλάδιο 2]
Η  (θρησκευτική) Μεταρρύθμιση Προϋποθέσεις: - κρίση της ρωμαιοκαθολικής εκκλησίας - εθνικές αφυπνήσεις στην κεντρική και βόρεια Ευρώπη - ανάπτυξη της αστικής τάξης Απάντηση της καθολικής εκκλησίας: Αντιμεταρρύθμιση (ιερά εξέταση, μοναχικά τάγματα, Index Librorum Prohibitorum, Σύνοδος του Τρέντο)	-1517: 95 θέσεις του Μαρτίνου Λούθηρου κατά των «συγχωροχαρτιών» (Λουθηρανισμός / διαμαρτυρόμενοι / προτεστάντες) - 1555: Ειρήνη της Αυγούστας - 1572: Παρίσι, νύχτα του Αγίου Βαρθολομαίου (σφαγές καλβινιστών) - 1598: διάταγμα της Νάντης
Εθνικές Μοναρχίες Απολυταρχία ή απόλυτη μοναρχία Μεγάλα εθνικά κράτη : Γαλλία, Αγγλία, Ισπανία, Ρωσία, Σουηδία, Πολωνία..	1618 – 1648: τριακονταετής πόλεμος (Συνθήκη της Βεστφαλίας) Η αστική τάξη διεκδικεί την εξουσία: Αγγλία (Κρόμβελ, επανάσταση 1648—habeas corpus 1679 - ένδοξη επανάσταση 1688 – διακήρυξη των δικαιωμάτων /Bill of Rights 1689) Γαλλία – επανάσταση 1789
Ο Ελληνισμός υπό βενετική και οθωμανική κατοχή Βενετική κατοχή Κύπρος 1489 – 1571 Κρήτη 1206 – 1669 Επτάνησα 1386 / 1689 - 1797 Κυκλάδες 13ος – 16ος αιώνας	Οθωμανική κατοχή: -προνόμια του Πατριαρχείου -φόροι και υποχρεώσεις των υπόδουλων -κοινότητες -η παιδεία του γένους -φαναριώτες - η ένοπλη αντίσταση (κλέφτες και αρματωλοί) -νεοελληνικός διαφωτισμός Βλ. αναλυτικά φυλλάδιο 3.

Εργασίες:

1. προκολομβιανοί πολιτισμοί: Ποιοι ονομάστηκαν έτσι, γιατί και πως εξαφανίστηκαν; Ποιοι ήταν οι σπουδαιότεροι; Χαρακτηριστικά τους.

2.Αναγέννηση – Ανθρωπισμός: Τι σημαίνουν οι λέξεις; Γιατί θεωρούνται σημαντικότατες για τη νεότερη ευρωπαϊκή ιστορία. Να επιλέξετε έναν επιστήμονα – καλλιτέχνη – στοχαστή και να παρουσιάσετε στην τάξη το έργο του

3.Μαρτίνος Λούθηρος: Διαβάστε το παρακάτω απόσπασμα και σχολιάστε την άποψη του Λούθηρου για την ελευθερία του ανθρώπου. Να αναπτύξετε την απάντηση σε μια – τουλάχιστον – σελίδαΑ4 και να την αιτιολογήσετε ιστορικά, εάν μπορείτε.

4.Να βρείτε πληροφορίες για τα κείμενα Habeas Corpus και Bill of Rights

ΕΥΡΩΠΗ 16ΟΣ - 17ΟΣ – 18ΟΣ ΑΙΩΝΑΣ

Επαναληπτική Εργασία                                       Ιστορία Γ΄ Γυμνασίου                                         Ονομ/μο :

1. Ποια είναι η σχέση της απολυταρχίας με το φεουδαρχικό και το καπιταλιστικό σύστημα;

2. Ποια είναι τα πρόσωπα που θεμελίωσαν την απολυταρχική διακυβέρνηση στην Αγγλία, Γαλλία, Ισπανία και Ρωσία κατά τον 16^ο αιώνα; Ποια είναι η πολιτική επιδίωξή τους, σε κοινωνικό επίπεδο;

3. Αναφέρατε τα τρία σημαντικότερα ιστορικά γεγονότα στην ευρωπαϊκή ιστορία κατά τον 16^ο αιώνα. Εξηγήστε γιατί τα θεωρείτε σημαντικότερα.

4. Ποιοι ηγεμόνες και με ποιες πράξεις – ουσιαστικά – υποστήριξαν τη μεταρρυθμιστική κίνηση στην Αγγλία, Γαλλία και Γερμανία.

5. Συγκρίνετε τη Συνθήκη της Βεστφαλίας (1648) με τη Συνθήκη του Παρισιού (1763).  Ποια κοινά σημεία θα μπορούσαμε να εντοπίσουμε και τι σηματοδοτεί η κάθε μια ξεχωριστά;

6. Αναφέρετε, χρονολογικά, τα γεγονότα που χαρακτηρίζουν την προσπάθεια περιορισμού της βασιλικής εξουσίας στην Αγγλία κατά τον 17^ο αιώνα. Ποια κοινωνική τάξη βρίσκεται πίσω από αυτές τις συγκρούσεις και ποιο είναι το πρώτο σημαντικό νομοθετικό κείμενο που περιορίζει την απόλυτη εξουσία του βασιλιά;

7. Πως εγκαθιδρύεται η απολυταρχία στη Γαλλία τον 17^ο αιώνα. Ποιος είναι ο σημαντικότερος εκφραστής της και ποια άποψη του αποδίδεται.

8. Ποιοι ήταν οι σημαντικότεροι ευρωπαϊκοί πόλεμοι τον 18^ο αιώνα (εκτός των ρωσοτουρκικών); Ποιο ήταν το σημαντικότερο αποτέλεσμά τους, εάν τους εξετάσουμε συνολικά;

9. Τι σημαίνει ο όρος «φωτισμένη δεσποτεία»; Ποιοι ήταν οι κυριότεροι εκπρόσωποί της στον ευρωπαϊκό χώρο;

10. Ποια γεγονότα του 18^ου αιώνα  ενδιαφέρουν /αναφέρονται στην

      Ελλάδα;